و زردشتيان كينه شديدی نسبت به آنها داشتند و به همين دليل است كه‏ زردشتيان ايران مانويها و مزدكيها و حتی مسيحيها را بيش از مسلمين دشمن‏ می‏داشتند در دوره اسلام مكرر می‏بينيم كه زردشتيان و مخصوصا روحانيان‏ زردشتی با مسلمين عليه مانويها و مزدكيها همكاری می‏كنند . و از آنسو می‏بينيم كه عيسويان ايران نيز در اثر آزارها و محدوديتها و احيانا قتل‏ عامها ( در زمان شاهپور دوم ) كه از ناحيه زردشتيان ديده بودند ، مسلمين‏ را بر زردشتيان مقدم می‏دارند و مقدم مسلمين را به ايران گرامی می‏شمارند . نفوذ مسيحيت و توسعه آن در ايران بسيار عادی و طبيعی بوده است . راجع‏ به علت و منشا پيدايش عيسويت در ايران ، كريستن سن می‏نويسد : در موقعی كه سلسله ساسانی جانشين اشكانيان شد ، عيسويان مركز تبليغی‏ مهمی در شهر " الرها " ( در آسيای صغير ، تركيه فعلی ) داشتند . . . دولت در جنگهای بزرگی كه با روم كرد اسيران را در نواحی دور دست كشور ايران مسكن داد ، پادشاه ايران در لشكر كشيهای خود به سوريه گاهی تمام‏ سكنه يك شهر يا يك ناحيه را كوچ داده در يكی از نقاط داخلی كشور مقيم‏ می‏كردند ، چون قسمت اعظم اين مهاجرين عيسوی مذهب بودند ديانت مسيح در هر گوشه‏ای از ايران اندكی رواج گرفت ( 1 ) . در كتاب " تمدن ايرانی " به قلم جمعی از خاورشناسان می‏نويسد . در حقيقت ، مذهب مسيح در ايران به دست آراميها كه در سوريه اقامت‏ داشتند يا مبلغانی كه از ادس ( اورفه ) ( 2 ) ، آمدند و يا به دست‏ اسرای جنگی وارد اين سرزمين شد . از سال يكصد ميلادی دسته‏هايی از مسيحيان‏ در " اربل " پاورقی : ( 1 ) همان كتاب ، صفحه . 290 ( 2 ) شهر " الرها " سابق الذكر .