می‏گويند بانی اصلی آيين مزدكی ، مردی زردشت نام از اهل فسای شيراز بود و به نوعی مانويت دعوت می‏كرد مخالف كيش رسمی مانوی . اين مرد دعوت‏ خود را در روم ظاهر كرد و سپس به ايران سفر كرد و به دعوت پرداخت در روم اين شخص به نام " بوندس " معروف بوده است . كريستن سن پس از ذكر مطلب بالا می‏گويد : بنابراين دين مزدك همان آيين " درست دين " است كه " بوندس " انتشار داد ، اگر اين شخص مانوی يعنی بوندس پس از شروع به دعوت جديد در روم ، به ايران رهسپار شد تا عقائد خود را تبليغ كند ، می‏توان حدسی‏ قريب به يقين زد كه اصل او ايرانی بوده است . كلمه " بوندس " شباهتی‏ به اعلام ايرانی ندارد ، ولی می‏توان آنرا لقب اين شخص دانست . نه تنها كتب اسلامی كه ماخوذ از " خوذای نامگ " هستند ، بلكه الفهرست هم كه‏ منبع ديگر داشته مؤسس فرقه مزدكيه را شخصی دانسته مقدم بر مزدك ، و در خوذای نامگ اسم او را زردشت قيد كرده‏اند ، و از اين جا نام فرقه " زردشتگان " پيدا شده است . . . بنابراين به طور تحقيق می‏توان گفت كه‏ " بوندس " و زردشت اسم يك شخص بوده است و زردشت نام اصلی آورنده‏ اين دين است و اين شخص با پيامبر مزديسنان همنام بوده است . پس نتيجه‏ اين می‏شود كه فرقه مورد بحث ما يكی از شعب مانويه بوده كه قرب دو قرن‏ قبل از مزدك در كشور روم تاسيس يافته و مؤسس آن يكنفر ايرانی زردشت‏ نام پسر " خورگان " از مردم " پسا " بوده است . . . از اشارات‏ مندرجه در كتب عربی چنين مستفاد می‏شود كه زردشت ( فسائی ) پيشوايی بوده‏ كه دعوت او فقط جنبه نظری داشته است ، اما مزدك كه مرد عمل بوده و به‏ قول طبری در نزد طبقه عامه خليفه زردشت به شمار می‏آمده است ، رفته رفته‏ نام مؤسس اصلی را تحت الشعاع قرار داد و در همان عهد خود ، فرقه را به‏ اسم مزدكيه مشهور نمود . از اين رو در ادوار بعد مردمان پنداشته‏اند