و هر چيز مضر را به خاطر اينكه از شرش مامون بماند می‏پرستيده است ، بشر قبل از اينكه به مسئله خير و شر به صورت فلسفی توجه پيدا كند ، يعنی قبل‏ از آنكه هر موجودی را ممزوجی از دو عنصر خير و شر و نور و ظلمت بداند ، آتش را می‏پرستيده است . در آن ادوار فقط اشياء را به دو دسته مهم تقسيم‏ می‏كرده است ، يك دسته را خوب و دسته ديگر را بد می‏دانسته است و احيانا برای هر نوع از اين انواع خدايی قائل بوده و آن خدا را خوب يا بد می‏دانسته است ، و اما اينكه در هر موجودی دو عنصر تشخيص دهد و هر مركبی‏ را ممزوجی از ضدين بداند مربوط است به دوره‏هايی كه فكر بشر تكامل بيشتری‏ يافته بوده است . به هر حال قدر مسلم اين است كه تقديس و تعظيم آتش‏ در ميان آريائيان سابقه زيادی دارد و از هر عنصر ديگر بيشتر مورد توجه‏ بوده است . آقای دكتر معين می‏گويد ؟ قطع نظر از اوستا و به ويژه گاتها كه قدمت آنرا از هزار و صد تا هفتصد پيش از مسيح نوشته‏اند ، در جزء آثار قديم ايران ، در اسحق آوند جنوب‏ بهستان ( بيستون ) نقشی از زمان مادها مانده كه قدمت آن به قرن هشتم‏ پيش از مسيح می‏رسد ، اكنون اين نقش موسوم است به " دكان داود " و آن‏ گوری است كه در بدنه كوه تراشيده شده و تصوير آن عبارت است از يك‏ ايرانی كه در برابر آتش ايستاده است . گيرشمن گويد : ما سه معبد از عهد هخامنشی می‏شناسيم يكی در " پاسارگاد " كه به امر كورش ساخته شده ، ديگری در نقش رستم در جبهه مقبره داريوش كه شايد به دستور خود او بنا شده و سومين در شوش كه ظاهرا متعلق به زمان اردشير دوم است ( 1 ) . مطلبی كه قابل توجه است اين است كه عكس العمل زردشت در مقابل اين‏ عمل چه بوده است ؟ آيا زردشت اين كار را نهی كرده و بار ديگر بعد از او رواج يافته و عملا پاورقی : ( 1 ) مزديسينا و ادب پارسی ، صفحه . 278