فيلسوف شده است ، فارابی و الكندی كه دو سرسلسله ديگر هستند ، نيز ، استاد فلسفه نداشته‏اند . تاريخ از هيچ فيلسوفی به عنوان استاد الكندی ياد نمی‏كند ، بلكه اساسا در آنوقت فيلسوفی در محيط الكندی وجود نداشته است لهذا ، فيلسوفی‏ الكندی از شخص خودش آغاز می‏شود . فارابی نيز فقط منطق را نزد استاد ( يوحنابن حيلان ) خوانده است قبلا گفتيم اينكه می‏گويند فارابی شاگرد ابوبشر متی بوده است اساس درستی ندارد . عليهذا مسلمين ، از نظر كتب فلسفی مديون و رهين غير مسلمانانند ، نه‏ از نظر معلم فلسفه . اكنون نوبت آن است كه به خدمات ايرانيان در رشته عرفان و تصوف‏ بپردازيم .